Şiir Zamanı yaz akşamüstülerinde serinlik için su dökülmüş toprak mutluluğu diler. (26/07/2020 01:19)


Duyuru

Tülin Şen Altınlı güzel yürekli meleğimiz unutmadık unutturmayacağız  [Devamı]

ATATÜRK’ÜN EDEBİYATLA İLGİLİ GÖRÜŞLERİ [Devamı]

Editörlük felsefesi [Devamı]

GEÇMİŞTEN ESİNTİLER :BARIŞ MANÇO [Devamı]

Hoşgeldiniz

Özlü Sözler

    Öyle bir bayram gülüşü savur ki göklere, eski zamanlara, gülücükler getirsin.. Öylesine içten samimi, gözyaşlarını bile tebessüme çevirsin. Mutlu bayramlar.
    Şiir zamanı yönetimi

Çevrimiçi Üyeler

Yakın zamanda sitemizde 3 üye çevrimiçi oldu.
Üyeleri görebilmek için, üye girişi yapmanız gerekmektedir.

Bir Türk Çocuğu//Mehmet Torgay


Görsel sonucu
Bir denklem kuralım “x” ve “y”nin toplamı bir tam sayı etsin.”Tam” kelimesinin altını çizelim burada beklesin.Şimdi paralel iki doğru çizelim doğudan gelip batıya doğru gitsin.Birinci doğru “matematik” ikinci doğrumuz “astronomi” olsun mu? Evet olsun ,bu arada “doğu”,”batı” ;”matematik”, astronomi”kelimelerinin de altını çizili bırakalım.Yürüyelim...

Yatay paralelimize dikey iki paralele daha çizelim.Güneyden kuzeye gitsinler.Güneyden kuzeye... Bu iki doğrudan biri “bilgin” diğeri “olgun” olsun ve biz yine öne çıkan kelimelerin altını çizerek ,kelimelerin anlamlarının izini sürerek gidelim mi..? Gidelim.

Şimdi elimizdeki haritadan nereye doğru gideceğimizi daha iyi belirlemek için geri çekilip koordinatlarımıza bakalım.Oluşan açılara. Her açı bir bakış ...Her cepheye açık zaviyeler...Radarlar gökyüzüne açık, radarlar hassas.. Alıcılar muhteşem.Kemal yaşında bir güzel beliriyor haritada...

Birden İstanbul sokaklarında “Yok senin vasfettiğin dilber bu şehir içre Nedim /Bir peri suret görünmüş bir hayal olmuş sana” beyiti geldi aklıma. Birazdan o peri sureti göreceğiz .Yanılmış olamayız. Doğruların gösterdiği yol doğru yol...O, gerçekten var deyip gülümsüyorum Nedim’e.Bizim güzelimiz başka zira .51 yaşında bilginin ve olgunluğun zirvesinde bir güzel..O Mehmet Torgay.

Evet ,bilgelik yaşı 51.
Sözüm meclisten dışarı.Yoksa ilk cümlem şöyle mi olmalıydı: Eskilerin bilgelik yaşı 51.Aileyi ,devleti ayakta tutan ,yetişen nesile rehberlik eden,rol model,prototip,el-emin çağlar.Üzerimize alınmayalım, 51 yaşında olanlardan -çok azı hariç- böyle bir misyon beklemeyelim. 

Çünkü biz yeniyiz,eski değil.Çünkü biz çürümekte olan bir yeniyiz,yorgun bir yeni,cahil bir yeni...Çok bilmiş hiç bilmemiş bir yeni...
İstesek de olmaz ,olamaz.Neden mi ?
Hem sosyal yapı hem hormonal dengelerin bozulmasıyla bilgelik çağımız artık sendrom çağı, bunamaların çağı olmuş durumda.İsterseniz gözlemleyin.

Fransızlar 40 yaşı gençliğin yaşlılığı,50 yaşı yaşlılığın gençliği diye tanımlıyor.Yerinde ve doğru bir tespit değil mi?Neden derseniz,40 ‘lı yaşlarda olanların üç cümleden mutlaka birinde “artık yaşlandık” derler; 50’li yaşlarda olanlar da “kendimi yirmi yaşında hissediyorum”derken dinleyenin alaycı gülümsemesine bile aldırmaz.Çünkü yalan değildir.

Gün dönümündeyken mevsim, kışın kabuğu yavaş yavaş sökülürken ağaçlardan,bahar güneşi karların göçünü hazırlarken; sular zirvelerden nehirlere doğru yürürken doğmuş Mehmet Torgay. Semerkant’tan başlasın yola da , doğudan, batıya;kuzeyden, güneye dolaşsın bereketlenerek.

Toprakların değil ilmin hükümdarı Torgay.O, dedesi Timur(Asya Fatihi) gibi yeryüzünün fatihi olmayı değil, göklerin fethine ömrünü adamış.Dede torununda vücut bulamamış dersek de olur.Her ikisi de başka bir alem.

Torgay’ın yüzünde o ateş parçası, bir eli çolak bir ayağı sakat hükümdar, Timur, görünmüyor. Zalimden alim de doğar hakikatını biz Mehmet Torgay ’da bir kez daha müşahade ediyoruz. Timur’un sülalesinden böyle torun dünyaya gelsin öyle mi şaşılacak şey demeyelim..Torunun dedeye benzemediği kadar , Torgay’ın babası da Timur’a benzemiyor.
Mehmet Torgay’ ın bakışlarını yeryüzünden göklere çeviren ilk kişi babası :Şahruh..!

Bahtı parlak bu Türk çocuğu göklerin sırrını çözecek,haritasını çizecek ve bir gün gelecek kurduğu rasathane ile orta çağın göbeğine bilimin meşalesini yakacak....Babası Meşhed’e öyle bir cami inşa eder de başı dönen oğlu Herat’a yaptırdığı kaşanenin tavanına gökleri indirmez mi ? 

Torgay ’ ın kendi meşrebine itiraz hakkı yok,yaratılışının tersi yönde harekat edemez. Gökyüzüne kilometre taşı döşeyecek..Günler ve gecelerce çalışır.Çalışmaktan başka onu memnun edecek başka bir şey yoktur.Bu nedenledir ki, sarayı zevkü safa yeri değil bir rasathanedir.

Durmaz , bilinen astronomi aletlerini yeniler .IX. ve X. yüzyılda bir usturlab ile ancak 43 işlem yapılırken, Uluğ Bey zamanında geliştirilen usturlab, 1000’den fazla işlem yapar.Zira çapını büyütür usturlabın 40 metredir..

Astronomiyi temellendirecek trigonometri ilmi üzerinde de geniş çalışmalar yapar. Doğu ve Batı dünyasının tahmini bilgilerini bir kenara bırakıp, bilimsel esasları tespit ederek, trigonometride yeni bir araştırma yolu açar.Sonra dünya onu tanır,tanımak zorundadır. Çünkü tanımayan,ondan feyzlenmeyen rehberliğinden faydalanmayan yol alamaz göklere.İlmin anahtarını, göklerin anahtarını sanki o devirde Allah ona vermiş gibidir.

O devrin ilmi esaslara dayanan , günlerin , aylarının cetveli de Mehmet Torgay’ın elindedir.Saatleri ayarlama enstitüsü mübarek! Elindeki mi , evet o takvim “Gûrgânî Takvimi” (Zîc-i Ulûgî).

Matematikçi, astronom, tarihçi ve şair olanTorgay devrin ulularını , Mesud el-Kâşî, Bursalı Kadızade Rûmî, Ali bin Muhammed (Ali Kuşçu) gibi bilginleri sarayına toplar. Semerkanttakki medrese ve rasathanesi yıldızlarla dolar taşar ... Hepsi ilmin timsali ,ayaklı kütüphaneler ,çalışan beyinler...Bu saraya ilim sevdalıları gelir, hafif meşrepler değil.Hani ki Fuzuli meşhur “Leyla vü Mecnun” mesnevisinde bu kıssayı aşık olmayanlar okumasın demiş ya, bu saraya da ilimden nasibi olmayanlar gelemiyor.. 

Reva mıdır ki yine kıymetini değerini Batı biçsin bu ulu Türk’ün? 

Zîc-i Ulûgî, 1655 yılında İngiltere´de Oxford şehrinde İngilizce, 1853’te de Fransızca olarak basılsın. Daha sonra da çeşitli dillere tercüme edilsin. Batı bilim dünyası, Uluğ Bey’e “XV. yüzyıl Astronomu” unvanını layık görsün ve Milletrerarası Astronomi Derneği de Ay yüzeyindeki bir kratere onun adını versin. Beş ülkenin astronomlarından ve özellikle Ay’a uydu gönderen ülkelerin uzmanlarından oluşan bir komisyonun hazırladığı Ay Haritasında, üç Türk astronomunun adları da yer alsın. Büyük bir kratere Uluğ Bey adı verilsin. Ay atlasında adları bulunan diğer iki Türk bilgini, Bîrûnî ve Nasireddîn Tûsî.

Çok güzel ...Güzel de biz nerdeyiz ?
Görmek, okumak istesek bulamayız.Eserlerini başucu etmeyiz.Neden ..neden ...?
O ki birçok üzücü soru sorulabilir ve alınan cevaplar da beter olabilir. Yakın plan tanımayız ve hemen hemen çoğumuzun aklında bir isimdir Uluğ Bey? 
Sadece bir isim ,testte, bulmacada, bilgi yarışmasında karşımıza çıkarsa çıkar o da şansa kalmış.







Canan Köksal | 01/05/2017

3 Yorum | 1108 okunma | 0 beğeni

Yorumlar

Yorum Yapabilmek için Üye Girişi Yapmalısınız

Yasemin Demir 07/05/2017 23:05

Güne yakışan bir çalışmaydı bir hafta boyuncada  makamını onurlandıracak haftanın seçkisi olarak . Şiir zamanı yönetimi adına içtenlikle kutlarız şairimizi ..Nice güzel paylaşımlara

Yasemin Demir 02/05/2017 00:04

Günün seçkisini ve şairini ŞİİR ZAMANI olarak gönülden kutlarız.

Kutlama gifleri ile ilgili görsel sonucu

Ramazan Topoğlu 01/05/2017 22:58

Canan öğretmenim, bilgi birikim ve anlatım gücünüze sağlık.
Değerlendik.
Minnettarız.

Radyo


Siz de Dinleyin:

Son Yorumlar

Ramazan Topoğlu
"ŞİİR ZAMANI YÖNETİMİ"
Bu dikkat ve özen teşekküre fazlasıyla değer ...
(Ramazan Topoğlu tarafından)
Devamı
Ramazan Topoğlu
"ŞİİR ZAMANI YÖNETİMİ"
Yasemin demir ...
(Ramazan Topoğlu tarafından)
Devamı
Ramazan Efe
HAYALİME SIĞMIYORSUN!
söylesene ins mi cin mi sen nesin, yüre...
(Ramazan Efe tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
Yolcu nereye
bu güzel çalışma bir ay boyunca makamına ya...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
BUL SENİN OLSUN
bu güzel çalışma bir ay boyunca makamına ya...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
KAYBOLMA İHTİMALİ
bu güzel çalışma bir ay boyunca makamına ya...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
SAYENDE….
bu güzel çalışma bir ay boyunca makamına ya...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
ALTININ AMENTÜSÜ.............
bu güzel çalışma bir ay boyunca makamına ya...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
Papağan
bu güzel çalışma bir ay boyunca makamına ya...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
Seferistanya
bu güzel çalışma bir ay boyunca makamına ya...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
Adam ve an
güne yakışan bir çalışmaydı bir hafta bo...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
HEMŞERİM (Suluva)
güne yakışan bir çalışmaydı bir hafta bo...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Ramazan Efe
Duygusal Yürekte Sevgiler Yaşar
duygusal yürekte sevgilerle bayramın...
(Ramazan Efe tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
ÇIKARMAM SENİ
güne yakışan bir çalışmaydı bir hafta bo...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
Kim/sessiz
güne yakışan bir çalışmaydı bir hafta bo...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Yasemin Demir
Beklenmeyen Misafir
güne yakışan bir çalışmaydı bir hafta bo...
(Yasemin Demir tarafından)
Devamı
Ramazan Efe
GÜLENDAMM
Öl deseydim ölür müydün? türküsüne nazire ...
(Ramazan Efe tarafından)
Devamı
Ramazan Efe
BAŞKA BİR ZAMANDA
Belki büyürüm başka bir zamanda! diye biten uy...
(Ramazan Efe tarafından)
Devamı
Ramazan Efe
Hem Dahili Harici
Güzel bir şiirle bayram kutlaması gibi dile gel...
(Ramazan Efe tarafından)
Devamı
Gülsen Tunçkal
-MERHABA-
İyi bayramlar hocam, güne gelen seçkiyi kutlar...
(Gülsen Tunçkal tarafından)
Devamı

Linkler